Geen Arriva-sneltreinen Zwolle – Groningen door onzekerheid over geldigheid studentenkaart

Arriva gaat voorlopig niet rijden tussen Zwolle en Groningen omdat het bedrijf niet bevestigd heeft gekregen dat de OV-Studentenkaart geldt voor ritten in open toegang. Zonder zekerheid hierover vreest de vervoerder geen rendabele treindienst te kunnen rijden. Volgens Arriva zijn ’instanties en organisaties nog niet klaar voor de nieuwe werkelijkheid van open toegang’.

Arriva heeft voor het traject Zwolle – Groningen vorig jaar toestemming gekregen om dagelijks 24 van de 26 aangevraagde sneltreinritten te gaan rijden. Het was al bekend dat het vervoersbedrijf niet gelijk bij de start van de dienstregeling in december van start kon gaan omdat er te weinig tijd zat tussen de toewijzing van de ritten en de start van de dienstregeling. Maar nu blijkt dat Arriva ook binnenkort niet kan beginnen aan de nieuwe treindiensten.

Zonder kaart toekomstbestendig aanbod onmogelijk

“De onduidelijkheid rondom de Studenten OV-kaart zorgt op dit moment voor grote onzekerheid”, zegt Arriva-woordvoerster Nikkie Smit tegen Treinreiziger.nl. “Het Rijk heeft namelijk nog niet bevestigd of de Studenten OV-kaart onder open toegang geldig is. Zo niet, dan drukt dit zwaar op de opbrengsten van deze treinen. Zonder duidelijkheid hierover is het voor ons onmogelijk om een toekomstbestendig aanbod neer te zetten.”

Bijna alle treinen nu via concessies

Tot nu toe worden alle binnenlandse ritten op het Nederlandse spoor gereden met concessies, met uitzondering van de drie nachttreinen die Arriva rijdt. De NS rijdt met een concessie van het Rijk treinen over het hoofdspoornet. Daarnaast rijden verschillende vervoerders met concessies van provincies over regionale trajecten. Arriva rijdt al in open toegang enkele nachttreinen en zou als eerste nu ook overdag de concurrentie met NS aangaan tussen Zwolle en Groningen.

Cruciale randvoorwaarden

In Nederland wil het zo met de open toegang niet vlotten. Eerst lukte het Arriva niet om toestemming te krijgen voor het gewenste aantal ritten, en nu is de OV-Studentenkaart een nieuwe barrière. Smit: “Samengevat zijn instanties en organisaties nog niet klaar voor de nieuwe werkelijkheid van open toegang. Zolang cruciale randvoorwaarden – zoals toegang tot stations, geldigheid van vervoersbewijzen en opbrengstzekerheid – niet geregeld zijn, kunnen wij reizigers geen duidelijkheid geven over de start van nieuwe treindiensten.”

Door Europese regelgeving geldt er al enkele jaren open toegang op het spoor. Als er ruimte voor is, mogen vervoerders op eigen kosten en eigen risico een treindienst opzetten. In Duitsland doet FlixTrain dit, in Oostenrijk Westbahn, in verschillende Oost-Europese landen rijden RegioJet en Leo Express, in Spanje is er onder meer Iryo en in Italië Italo.

Nog gesprekken over andere diensten

Er lopen ook nog gesprekken tussen het ministerie en Arriva over door Arriva aangevraagde treindiensten tussen Zwolle en Leeuwarden. Het vervoersbedrijf wil over beide Noordelijke Lijnen in open toegang gaan rijden en wilde eerder dat deze trajecten buiten de concessie voor het hoofdspoornet zouden worden gehouden. Het ministerie is daar eerst niet in meegegaan maar werd vorig jaar door het College van Beroep voor het bedrijfsleven gesommeerd opnieuw met Arriva in gesprek te gaan. Deze gesprekken staan los van de al toegewezen diensten tussen Zwolle en Groningen.

(c) Treinreiziger.nl