Ombudsman OV Loket waarschuwt voor schaduwkanten flexibel openbaar vervoer

Flexibele vormen van openbaar vervoer, zoals busjes die op afroep komen of variabele routes rijden, zijn voor reizigers lang niet altijd een verbetering. Dat stelt het OV Loket. De onafhankelijke ombudsman voor openbaar vervoer is bang voor een weinig doordachte, brede introductie van vormen van vraaggestuurd openbaar vervoer.

Het OV Loket signaleert in een rapportage over het vierde kwartaal van 2017 dat OV-bedrijven, in overleg met hun concessieverleners, zich steeds vaker concentreren op grotere, rendabele verbindingen. In kleinere kernen of andere minder lucratieve gebieden komen dan vormen van vraaggestuurd vervoer in verschillende varianten.

Verschillende initiatieven

Zo is er flex-vervoer op afroepbasis, waarbij reizigers van te voren een zitplaats bestellen in een voertuig en ook kunnen zeggen waar ze in- en uit willen stappen. Keolis heeft Kolibrie op de Veluwe, Transdev heeft Breng Flex in de omgeving Arnhem/Nijmegen. Ook Bravo Flex in Helmond en AML Flex in de concessie Amstelland-Meerlanden zijn initiatieven van Transdev. Bij Breng Flex en Bravo Flex kan de reiziger zelf een rit reserveren van een willekeurige bushalte naar een andere willekeurige bushalte. Voor Breng Flex geldt “altijd” een vast tarief van  € 3,50 per rit. Bij Bravo Flex is dat € 3 per rit.

Duurder

Het OV Loket erkent dat deze vormen van vraaggestuurd openbaar vervoer voor sommige reizigers een prima oplossing zijn. “Maar niet voor iedereen. Ten eerste vanwege de kosten, die vaak hoger zijn dan bij een traditionele vorm van openbaar vervoer. Bovendien is de OV-chipkaart – toch in aanleg bedoeld voor alle openbaar vervoer – in vraaggestuurd openbaar vervoer niet altijd te gebruiken. Ook worden abonnementen soms niet geaccepteerd,” zegt het OV Loket in een toelichting.

Verschillende regels

Een ander kritiekpunt is dat flexibel openbaar vervoer niet zichtbaar is in de reisinformatie op internet, bijvoorbeeld bij 9292. “Dat is niet handig als een reiziger onbekend is in een regio,” stelt het OV Loket. Ook wijst de ombudsman op de verschillende regels per flex-concept. “In het ene geval mag de hond mee, in het andere niet. Datzelfde geldt voor een rolstoel. En soms moeten kinderen kleiner dan 1,35 meter zelf een zitverhoger meenemen, soms ook niet.”

Slechter af

Daarmee is flexibel openbaar vervoer voor sommige reizigers zelfs een synoniem geworden van slechter openbaar vervoer, zegt het OV Loket. Wel erkent de ombudsman dat reizigers slechter af zouden zijn als een OV-dienst vanwege te weinig reizigers geschrapt wordt zonder flex-alternatief.