Arriva: onbegrijpelijk dat ministerie niet kiest voor het beste treinaanbod

Ook de treindiensten Zwolle – Groningen / Leeuwarden blijven onderdeel van het hoofdrailnet. Arriva wilde zonder subsidie de Sprinters van NS overnemen en het aanbod fors uitbreiden. Maar, zo concludeert het ministerie, het bod van Arriva biedt de reiziger onvoldoende zekerheid.

Te risicovol

Arriva wilde het treinaanbod aanzienlijk uitbreiden. Tussen Leeuwarden en Heerenveen zouden er in de spits tot vier Sprinters per uur gaan rijden. De treinen zouden ook gaan stoppen in Heerenveen IJsstadion (Thialf) en het nieuw te openen Leeuwarden Werpsterhoeke. Arriva ziet mogelijkheden om deze stations te openen omdat er gewerkt wordt met éénmansbediening en materieel (FLIRT) dat snel kan optrekken. Tussen Groningen en Zwolle zouden er naast Sprinters in de spits Regio-sneltreinen komen, die onderweg in Assen, Hoogeveen en Meppel zouden stoppen.

Arriva wilde de treinen aanbieden zonder subsidie, voor eigen rekening. Omdat er geen subsidie nodig is, zou er ook geen contract mogelijk zijn. Het gaat dan om zogenoemde opentoegangtreinen. Staatssecretaris Vivianne Heijnen vindt het risico te groot dat het aanbod later wordt versoberd. Heijnen: “Juist bij dit type treindienst is een risico dat een vervoerder in open toegang haar bediening of klantvoorwaarden versobert, of zelfs de gehele dienstverlening stopzet, als de opbrengsten tegenvallen. Dat wil ik voorkomen, temeer omdat het niet eenvoudig en zonder kosten is om een noodregeling of een risicoreservering te treffen”.

Beter voor de reiziger

De staatssecretaris erkent echter dat de plannen van Arriva het regionale reisproduct zouden verbeteren. ProRail is om advies gevraagd om de maakbaarheid en de toegevoegde waarde te analyseren, daaruit blijkt dat het Arriva-plan haalbaar is. Wel moet er geïnvesteerd worden in de infrastructuur, bijvoorbeeld in nieuwe stations. Heijnen: “Dergelijke ambities zijn echter niet allemaal op korte termijn te realiseren, en vragen ook infrastructuurinvesteringen die nu niet zijn voorzien.” Heijnen ziet er meer in op termijn de treindiensten Zwolle – Groningen / Leeuwarden te decentraliseren, maar voorlopig zouden de lijnen bij NS blijven.

Arriva teleurgesteld

Arriva is teleurgesteld over het besluit van de staatssecretaris. De vervoerder noemt het in een reactie onbegrijpelijk en ongekend dat het kabinet niet kiest voor het aanbod van Arriva. “Op deze manier [wordt] meer openbaar vervoer ontzegt”. De DB-dochter wil zich daarom niet neerleggen bij het besluit. “We voelen ons daarin gesteund door de inbreukprocedure die de Europese Commissie is gestart tegen de Nederlandse Staat.”

Het eventueel decentraliseren van de spoorlijnen ziet Arriva wel als iets positiefs, maar het heeft weinig vertrouwen dat dit ook direct gaat gebeuren. “In de afgelopen vijf jaren waarin dit ook is besproken heeft het niet tot resultaat geleid.”

Overigens kan Arriva nog steeds gaan concurreren met NS. Wel benadrukt Arriva dat het voorgeschotelde aanbod niet mogelijk is als de Sprinters ook in de hoofdrailnetconcessie blijven. De hoofdrailnettreinen zullen bovendien voorrang krijgen op concurrenten, omdat het concessietreinen zijn.