Legendarische PCC-tram keert terug op de rails in Den Haag: 75-jarig jubileum

In een feestelijke viering van 75 jaar PCC-trams in Europa, kondigt het Haagse Openbaar Vervoer Museum aan dat de iconische PCC-tram terugkeert in de dienstregeling. Op een nog nader te bepalen zomerse zaterdag zullen deze historische trams ingezet worden op lijn 11, die loopt van Den Haag HS naar Scheveningen. Het is de bedoeling dat reizigers gratis mee mogen.

Belgische trams

De PCC (Presidents’ Conference Committee) tram, bekend om zijn gestroomlijnde ontwerp en soepele rijgedrag, werd voor het eerst geïntroduceerd in de Verenigde Staten in de jaren ’30 en vond snel zijn weg naar Europa, inclusief Nederland. Deze terugkeer is niet alleen een ode aan de rijke geschiedenis van het openbaar vervoer maar ook een unieke kans voor tramliefhebbers en reizigers om een stukje rijdende geschiedenis te ervaren.

Het Haagse Openbaar Vervoer Museum, dat het initiatief neemt in samenwerking met HTM, wil ook Belgische PCC-trams naar Den Haag halen. Dit zou de eerste keer zijn dat dergelijke trams uit België in Den Haag zouden rijden. Om dit mogelijk te maken, is er een fondsenwervingscampagne gestart. De trams moeten namelijk op diepladers naar Den Haag komen, wat per rit duizenden euro’s kost.

Innovatieve tram

In 1949 werd de eerste PCC-tram aan Den Haag geleverd. Er werden er in totaal 234 geleverd. Ze bepaalden jarenlang het straatbeeld. Pas in 1993 werden ze buiten dienst genomen, dat gebeurde op 30 juni van dat jaar, toen de trams eveneens werden ingezet op lijn 10 en 11.

In Europa is de tram inmiddels 75 jaar een bekende verschijning, maar in Amerika werd de succesvolle PCC-tram veel eerder gelanceerd. In 1929 hielden de directeuren van Amerikaanse trambedrijven een conferentie over de toekomst van de tram. Er werd besloten een modernestandaardtram te laten bouwen om de strijd tegen de oprukkende auto en bus aan te kunnen. De trams werden vervolgens vanaf 1935 geproduceerd en werden ingezet in steden als Baltimore, Kansas City, Los Angeles,  Philadelphia, Pittsburgh en San Francisco. En later volgden de trams dus ook in tal van Europese steden.

De PCC-tram wordt als zeer innovatief beschouwd. De meest kenmerkende vernieuwing: de accelerator, een schakelcontroller met een zeer groot aantal rij- en remstanden. Dankzij deze vernieuwing kon de tram zeer snel, soepel en schokvrij optrekken en afremmen. Ook was het voor die tijd vrij nieuw dat de tram ook zonder conducteur bediend kon worden, daarnaast was het ontwerp zeer gestroomlijnd.

Even terug gekeerd in 1999

Na de officiële buitendienststelling van de PCC’s werd er in 1999 toch nog een beroep op de museumtrams gedaan om bij te springen in de dienstregeling. Door een groot aantal ontsporingen en aanrijdingen moest een beroep worden gedaan op de oude historische trams, die tussen 13 december en 31 december werden ingezet op lijn 10.

Foto (bovenaan): Hans Westerink (zie Flickr). Geraadpleegd/geciteerd: Wikipedia (CC BY-SA 4.0).