Veiligheidsdoelen ProRail in 2011 niet gehaald

ProRail heeft weliswaar goede resultaten geboekt, maar op het gebied van veiligheid zijn niet alle normen gehaald. Volgens ProRail blijft veiligheid topprioriteit. De spoorbeheerder neemt op korte termijn maatregelen die zonder grote inversteringen gerealiseerd kunnen worden.

ProRail wilde in 2011 maximaal 2 ontsporingen en maximaal 2 aanrijdingen tussen twee treinen. Beide normen zijn niet gehaald, zo concludeert financieel directeur Eric Steeghs bij de presentatie van de jaarcijfers. In 2011 waren er 3 ontsporingen en er waren drie trein-trein incidenten (Botsing Zevenaar, Brand ketelwagen Kijfhoek, botsing Zutphen). 

Rood sein
ProRail zag wel minder treinen door rood sein rijden. Ook bleven baanvakmedewerkers ongedeerd. Van de 2 miljoen keer dat een machinist een rood sein naderde, werd in 2011 150 keer het stoptonend sein genegeerd. In 2008 was dat nog 240 keer. De afname is volgens ProRail voor een groot deel toe te schrijven aan de komst van de verbeterde versie van het beveiligingssysteem ATB (ATB-vv). ATB-vv grijpt ook in als een machinist met lage snelheid een seinbeeld negeert.  

Tovermiddel
Toch moet ATB-vv niet als tovermiddel gezien worden. Volgens Steeghs is het een misverstand om te denken dat ATB-vv alle onveilige situaties oplost. Steeghs: "De ATB-vv kan helpen, maar het is geen tovermiddel. Onveilige situaties moeten zo veel mogelijk worden voorkomen, bijvoorbeeld door ervoor te zorgen dat mensen goed op de hoogte zijn van werkzaamheden aan het spoor." Ook wees Steeghs erop dat een ongeluk eigenlijk nooit slechts één oorzaak heeft, „maar altijd een cocktail van verschillende factoren is. Daarom zijn we nu bezig met diepgravend onderzoek”.

Uitbreiding ATB-vv
De spoorbeheerder heeft niet gereageerd op de eis van FNV om alle seinen met de verbeterde versie uit te rusten. Wel gaf het bedrijf aan meer seinen met ATB-vv te willen invoeren. Het bedrijf gaat daarover met het ministerie in overleg. De Onderzoeksraad voor Veiligheid pleit al jaren voor vernieuwing van het seinsysteem. Van Vollenhove riep in 2009 alle partijen op om niet langer te wachten. Steeghs zegt dat onacceptabel is dat een machinist het laatste vangnet vormt om een ongeluk te voorkomen. "Wij hebben inmiddels de eerste maatregelen getroffen om onveilige situaties tegen te gaan.”

Maatregelen
Daarmee doelt Steeghs op maatregelen die met nauwelijks budget kunnen doorgevoerd. Zo is de normtijd voor een kruizende beweging vergroot van 1 naar 3 minuten. Ook wil de spoorbeheerder dat een machinist niet ongepland meer een rood sein tegen kan komen. In de Amsterdamse situatie van afgelopen zaterdag zou dat betekent hebben dat de Sprinter niet vanaf Sloterdijk een vertreklicht gekregen zou hebben.

ATB-vv soms uitgeschakeld
De Telegraaf meldde donderdag dat de verbeterde versie niet altijd werkt. Voor monteurs is het bijvoorbeeld onduidelijk wanneer het apparaat aan- of uitstaat. Geregeld worden ze uitgezet om storingen te voorkomen.  ProRail herkent zich niet in de berichtgeving, maar gaat het onderzoeken. "Als het klopt is het heel ernstig"  zegt één van de directeuren van ProRail.

Foto: Martin de Jongh / treinongeluk Zevenaar