Nooddienstregeling kan bij storingen sneller worden gemaakt

Minder overlast voor treinreizigers als gevolg van verstoringen op het spoor. Dat is mogelijk, zo blijkt uit het onderzoek van promovendus Luuk Veelenturf van Rotterdam School of Management in samenwerking met NS. Het tijdrovende handmatig maken van een nooddienstregeling kan volgens hem sneller met behulp van wiskundige algoritmen.

Bij een verstoring wordt de dienstregeling nu handmatig per trein aangepast. Als er bijvoorbeeld geen treinen kunnen treinen bij Utrecht, moet iedere trein handmatig deels worden opgeheven. Soms worden er vervolgens weer extra treinen toegevoegd die uitvallende treinen deels compenseren. Veelenturf heeft een wiskundig model ontwikkeld dat binnen enkele seconden zo´n aangepaste dienstregeling kan genereren.

Detailniveau
Zijn model werkt op macroscopisch niveau. Per station of traject kunnen gestremde sporen worden geselecteerd. De precieze details omtrent wissels en seinen worden in het model niet meegenomen. "Dat kan dus betekenen dat er na afloop dus nog wat extra vertraging ontstaat omdat deze details niet zijn meegenomen. Echter in nieuw onderzoek zullen we het ook koppelen aan modellen van de TU Delft, die onze dienstregeling op detailniveau (incl seinen, wissels) checkt en eventueel feedback geeft wat er verder aangepast moet worden", legt Veelenturf uit.

Winterweer
Aan de hand van de beperkingen maakt het model een dienstregeling waarbij zoveel mogelijk treinen kunnen blijven rijden. "Voor winterweer is het model niet geschikt. Dan worden namelijk bewust treinen geschrapt, zodat het treinverkeer niet direct vastloopt als er meerdere storingen op hetzelfde moment optreden. Dit model probeert juist een dienstregeling te maken waarbij zoveel mogelijk treinen kunnen blijven rijden", aldus de promovendus. 

Koppelen aan bestaande modellen
Ook wordt er alleen naar de dienstregeling gekeken, niet naar de personeelsroosters. Dit omdat NS daar al wiskundige modellen voor heeft. Veelenturf wil dat zijn model later wordt gecombineerd met de bestaande modellen. Door die combinatie moet de bijsturing doeltreffender worden, waarbij uiteindelijk minder treinen opgeheven hoeven te worden. 

Volgende fase
Momenteel bevindt de software van Veelenturf zich in de prototypefase. In de volgende fase zijn daadwerkelijke testen in de praktijk nodig om het potentieel van de modellen tot hun recht te laten komen. NS is geïnformeerd over het werk van Veelenturf. Het is nog onduidelijk of NS de nieuwe software van Veelenturf gaat inzetten.