NS: uiterlijk in 2030 weer op niveau 2019

Ondanks een groei van 4,3% in het aantal reizigers in 2024, blijft de NS achter op het niveau van voor de coronapandemie. De spoorvervoerder bereikte afgelopen jaar 92% van het oude aantal reizigers, zo maakte NS woensdag bekend tijdens de presentatie van de jaarcijfers. De verwachting is dat de vervoerder uiterlijk in 2030 weer op het oude niveau is.

Minder reizigersgroei dan verwacht

Op sommige dagen, zoals in het weekend en op dinsdagen en donderdagen, evenaarde NS het aantal reizigers van voor de pandemie. Maar vooral op vrijdagen blijft het aantal reizigers achter, wat grotendeels wordt toegeschreven aan thuiswerken. “We hadden verwacht dat een groter deel sneller terug zou keren en dat thuiswerken sneller zou afnemen,” aldus NS-topman Wouter Koolmees in reactie op vragen van Treinreiziger.nl.

NS had gehoopt op een sterkere reizigersgroei in 2024, met name in de tweede helft van het jaar. Een belangrijke factor was dat de tarieven in 2023 niet werden verhoogd, maar de verwachte extra reizigers bleven deels uit. “We hadden oorspronkelijk verwacht dat we rond 2024/2025 weer op het oude niveau zouden zitten, maar dat schuift steeds een beetje verder naar achteren,” aldus Angelique Magielse, de financiële topvrouw van de vervoerder.

Focus op reizigersgroei buiten de spits

Om het reizigersaantal verder te laten groeien, wil NS vooral in de daluren meer reizigers aantrekken met zogenaamde PrijsTijd Deals. In 2024 maakten 600.000 reizigers gebruik van deze voordelige kaartjes. Onderzoek toont aan dat een deel van deze reizigers anders niet met de trein had gereisd. En dat is precies wat NS wil: nieuwe reizigers trekken die anders met de auto waren gegaan of überhaupt niet op pad waren gegaan.

Het aantal van 600.000 reizigers in een jaar is op het totaal aantal reizen (circa 1 miljoen per dag) nog wel heel bescheiden, maar de inzet is om hiermee meer reizigers te trekken.

In de spits ziet NS voorlopig geen ruimte om reizigers te stimuleren om op andere dagen te gaan reizen. “Zolang er politiek geen steun is voor prijsdifferentiatie, kunnen we geen goedkopere kaartjes aanbieden in de spits op bijvoorbeeld vrijdag,” stelt Magielse. De vervoerder doelt hiermee op de mogelijkheid om op drukke dagen, zoals dinsdag en donderdag, hogere tarieven te hanteren en op rustigere dagen, zoals vrijdag, goedkopere tickets aan te bieden.

Pas in 2030 volledig herstel, ambitie ligt hoger

NS verwacht op basis van het huidige reizigersgedrag dat het oude niveau pas rond 2029/2030 weer bereikt wordt. Koolmees: “Onze ambitie ligt hoger, maar als je kijkt naar de economie en demografie, is de realiteit dat we volgens het basispad in 2029/2030 weer op het oude niveau zitten”. De PrijsTijd Deals moeten daarbij helpen.

NS heeft niet alleen zakelijke reizigers verloren, maar ook studenten reizen minder met de trein. En dat voelt het spoorbedrijf in de portemonnee: de inkomsten uit de studenten-OV zullen vanwege het gedaalde gebruik met 100 miljoen afnemen. Daar staat tegenover dat NS niet meer 86 miljoen hoeft te betalen om over het hoofdrailnet te rijden, maar in plaats daarvan 13 miljoen euro subsidie krijgt. Toch zal NS daarmee niet direct uit de rode cijfers komen. Dat zal naar verwachting in 2027 gebeuren.

Internationaal wel meer reizigers

Waar binnen Nederland NS nog niet op het oude niveau zit, is dat bij internationaal treinverkeer wel gelukt. Magielse wijst erop dat de problematiek van thuiswerken daarbij niet speelt. Bovendien is het aandeel vrijetijdsreizigers bij internationale reizen groter, en die groep is ook in Nederland als eerste teruggekeerd. Daarnaast zijn er steeds meer mensen die internationaal de trein boven het vliegtuig verkiezen uit duurzaamheidsperspectief.

(c) Treinreiziger.nl