Calamiteitenhospitaal onnodig ingezet na treinongeluk Voorschoten

Na het grote treinongeluk bij Voorschoten eerder dit jaar is het calamiteitenhospitaal in Utrecht in gebruik genomen terwijl dat achteraf niet nodig was. Dat gebeurde door miscommunicatie bij de hulpdiensten. Het Nederlands Instituut Publieke Veiligheid constateert dat in een evaluatie in opdracht van de veiligheidsregio Hollands Midden.

Code 50

Het ongeluk gebeurde in de vroege ochtend van 4 april. Bij Voorschoten werd toen aan een deel van het spoor gewerkt. Een goederentrein botste tegen een kraan op het spoor, en daar reed twee minuten later een intercitytrein tegenaan. Twee van de vier delen van de intercity kwamen in een weiland naast het spoor terecht. De man die de bouwkraan bediende, kwam om het leven.

De eerste hulp na het ongeluk verliep volgens de onderzoekers “professioneel, snel en in goede harmonie”, zowel van hulpdiensten als van omwonenden. De eerste mensen ter plekke zagen dat er gewonden uit de trein waren geklommen. Zij gaven daarom het signaal voor een ongeluk met mogelijk veel slachtoffers, ‘code 50’. Die code betekent dat het calamiteitenhospitaal, een noodziekenhuis, wordt geactiveerd. Dat gebeurt niet vaak.

Honderden medewerkers opgetrommeld

Twintig mensen hadden zulke ernstige verwondingen dat ze naar een ziekenhuis moesten worden gebracht, en tien van hen gingen naar Utrecht. De twee ziekenhuizen die het dichtst bij de plek van het ongeluk waren, het Leids Universitair Medisch Centrum in Leiden en het Alrijne in Leiderdorp, wisten niet dat dit zou gebeuren. Zij verwachtten vele tientallen gewonden en trommelden midden in de nacht honderden medewerkers op. Het Alrijne behandelde uiteindelijk vijf gewonden en het LUMC twee.

Daardoor “vroegen zorgmedewerkers zich af waarom zij waren opgeroepen en op stel en sprong naar het ziekenhuis waren gekomen”. Dat is niet goed voor het vertrouwen van medisch personeel in het ziekenhuis en kan de reguliere zorg verstoren, aldus de onderzoekers. Ook het inzetten van het calamiteitenhospitaal was volgens de evaluatie “welbeschouwd onnodig”.

Zelfredzaamheid

Ongeveer dertig mensen in de trein bleven ongedeerd. Zij werden opgevangen door omwonenden. De NS bracht ze daarna als “gestrande reizigers” met een bus naar station Den Haag Centraal, waar ze verder konden reizen. Ze kregen wel nazorg aangeboden, maar “veel werd overgelaten aan de zelfredzaamheid van de treinpassagiers en het is de vraag of zij de weg naar reguliere zorg hebben gevonden”, concludeert het rapport.

(c) ANP