Update met reacties – Europese Commissie stapt naar rechter om aanbesteding hoofdspoornet aan NS

De Europese Commissie stapt naar het Europese Hof van Justitie, omdat Nederland het treinverkeer op het hoofdspoornet onderhands heeft gegund aan de NS. De Europese Commissie heeft Nederland al eerder gewaarschuwd, omdat de onderhandse gunning van de concessie voor het hoofdspoornet in strijd is met de Europese regels.

De Europese regels schrijven voor dat meerdere vervoersbedrijven zich moeten kunnen melden voor een spoorconcessie. Nederland heeft voor de periode 2025 tot 2033 het personenvervoer echter direct gegund aan de NS, in plaats van deze verplichte openbare aanbesteding.

Bezwaar van andere vervoerders

Andere vervoerders als Arriva, Keolis en Qbuzz hadden daarover hun beklag gedaan in Brussel. Zij hebben ook in Nederland een rechtszaak aangespannen bij het College van beroep op het bedrijfsleven. Die zaak loopt nog.

In 2023 gegund

Nederland gunde de concessie voor het spoor in december 2023 aan NS. In diezelfde maand ging de Europese wijziging in die directe toewijzing verbiedt. De stap naar de rechter is de volgende in de zogeheten inbreukprocedure. Eerder moest Nederland de overeenkomst aanpassen om de bezwaren van de Commissie weg te nemen. Dat vindt de EC nu niet voldoende.

Het Europese Hof kan besluiten Nederland een boete te geven.

Staatssecretaris vindt rechtszaak ‘jammer’

Demissionair staatssecretaris Thierry Aartsen (VVD) van openbaar vervoer laat in een reactie weten het ‘jammer’ te vinden dat de Europese Commissie deze stap heeft gezet. Volgens hem was het onderhands gunnen van de concessie aan de NS in het belang van de reiziger. “Wij staan nog steeds achter ons verhaal”, laat hij via een woordvoerder weten. De staatssecretaris hoopt dat het Europese Hof ‘duidelijkheid zal kunnen verschaffen in deze inbreukzaak’.

Vervoerders: logische stap

Voor de vervoerders, die naar de Europese Commissie waren gestapt, komt de stap naar de rechter niet als verrassing. “Wij vinden deze stap van de Europese Commissie logisch en in het geheel niet onverwacht”, reageert Arriva-directeur Anne Hettinga, tevens voorzitter van de Federatie Mobiliteitsbedrijven Nederland (FMN).

De NS, die ‘gezien de ophef’ een gang naar de rechter ook verwachtte, is teleurgesteld. Het spoorbedrijf zegt de Nederlandse overheid te ‘steunen in de opvatting dat alles volgens de regels is gegaan’.

(c) Treinreiziger.nl /ANP