NMBS, SBB en MÁV-START bedienen fietsers ‘t best – fietser in Europa laatste jaren iets beter uit in trein

Spoorwegmaatschappijen NMBS (België), SBB (Zwitserland) en MÁV-START (Hongarije) zijn de drie meest fietsvriendelijke spoorbedrijven van Europa. Dat blijkt uit een nieuw onderzoek van de European Cyclist’s Federation (ECF) naar Europese langeafstandstreinen. De ECF ziet een verbetering in de service voor fietsers in de trein, maar in het algemeen laat de situatie voor fietsers nog veel te wensen over.

Naast de drie meest fietsvriendelijke vervoerders (met 80 punten en meer van de 100) zijn er achttien, waaronder de NS en European Sleeper, die het predicaat goed verdienen. De NS scoort 73 punten en European Sleeper 63. Bijna 70 procent van de vervoerders scoort 60 punten of minder en doet het daarmee gemiddeld tot zeer slecht. Iets minder dan de helft heeft plek voor minder dan vier fietsen in de treinen van de langeafstandsvloot. De ECF beoordeelde in totaal 67 spoorbedrijven.

NS hoort meer fietsplekken te hebben

De NS is het enige spoorbedrijf dat 10 punten scoort voor het fietsdelen met de OV-Fiets. Maar het bedrijf zou wel meer ruimte aan fietsen moeten geven in de treinen. “NS biedt een behoorlijk aantal fietsplaatsen, maar gezien de populariteit van fietsen in Nederland, blinkt de NS hierin zeker niet uit”, schrijven de onderzoekers. “Gelukkig is sinds 2021 de capaciteit van het NS-fietsvervoer licht toegenomen door de invoering van de ICNG.”

European Sleeper alleen goed in de zomer

European Sleeper heeft 26 fietsplekken beschikbaar in de zomer. De onderzoekers noemen dat ’zeer positief’. “Het is spijtig dat het de meeste tijd van het jaar niet mogelijk is een fiets mee te nemen.” De onderzoekers zien liever dat er het hele jaar door plek is om fietsen mee te nemen, met extra ruimte in de zomer. Ook de software voor het boeken/reserveren van een fietsplek kan beter.

Dertien bedrijven weigeren fietsen

Over het algemeen laat het fietsvervoer in de langeafstandstreinen in Europa nog veel te wensen over. Spanje en Zweden bieden fietsers het minste in de Europese Unie. En de EU-kandidaatleden in (Zuid)Oost-Europa en Groot-Brittannië hebben ook niet veel voor fietsers in petto. Van de 67 beoordeelde spoorbedrijven nemen er dertien helemaal geen fietsen mee op langeafstandstreinen, waaronder Ouigo Spain, Italo (Italië), Iryo (Spanje), SJ, Snabbtåg Sverige en VY Tåg (alle drie Zweden).

De ECF constateert dat er een positieve ontwikkeling is te zien ten opzichte van de situatie in 2021 toen er ook werd gekeken naar het vervoer van fietsen. “Een positieve trend is te zien in zowel de capaciteit voor het meenemen van fietsen in Europese langeafstandstreinen als het totale aantal vervoerde fietsen. Vrijwel al het langeafstandsmaterieel dat sinds 2021 door Europese treinexploitanten is aangeschaft, is uitgerust voor het vervoer van fietsen.”

Aanbevelingen

De ECF komt met verschillende aanbevelingen:

• Alle treinen moeten fietsen accepteren.
• Bij nieuw materieel moet gerekend worden op een toekomstige uitbreiding van fietsplekken en er moeten meer plek zijn dan voor de verplichte vier fietsen.
• Er moet meer onderzoek worden gedaan naar fietsdeelsystemen.
• Informatie over fietsvervoer moet meertalig, duidelijk, makkelijk toegankelijk en centraal beschikbaar zijn.
• Het boeken van kaartjes voor fietsen moet mogelijk zijn via verschillende kanalen, zowel digitaal als niet-digitaal.
• Vervoerders moeten op hun websites en apps fietsvriendelijke functies toevoegen, zoals zoekopties voor fietsverbindingen, actuele informatie over treinsamenstellingen en een reisplanner waar een fietskaartje tegelijk met een gewoon kaartje gekocht kan worden.

Sinds vorige week Europese verplichting

Het nu gepresenteerde onderzoek is een actualisatie van een onderzoek uit 2021. Voor het onderzoek is gekeken naar de vervoermogelijkheden van fietsen in langeafstandstreinen waarbij ook kosten en (eenvoud van) boeken en reserveren is meegenomen. Op 7 juni is een Europese wet in werking getreden die treinmaatschappijen verplicht minimaal vier plekken voor fietsen te garanderen bij de aanschaf van nieuwe treinstellen. De ECF, waarbij de Nederlandse Fietsersbond is aangesloten, vond het daarom een goed moment om te kijken hoe goed of slecht de Europese spoorbedrijven fietsers bedienen.

’Fiets en trein bondgenoten’

Volgens de ECF moeten de trein en fiets, als ’meest duurzame oplossingen’, centraal staan bij het inrichten van de mobiliteit van de toekomst. “Daarom zouden fietsers en de treinsector als bondgenoten moeten worden beschouwd bij het stimuleren van een verschuiving van een onhoudbare afhankelijkheid van het gebruik van de privéauto naar een gezonde mix van openbaar vervoer en actieve mobiliteit”, schrijven de onderzoekers in hun rapport.

(c) Treinreiziger.nl