NS schrijft fors meer boetes uit – AI ingezet in jacht op zwartrijders

Het aantal boetes voor zwartrijden in de trein blijft stijgen. NS, dat zelfs AI inzet in de jacht op zwartrijders, meldt woensdag dat er dit jaar naar verwachting 400.000 boetes worden opgelegd voor zwartrijden. Vanaf vandaag is het boetebedrag voor zwartrijden in het ov verhoogd van 50 naar 70 euro.

Volgens NS is het aantal uitgeschreven boetes door hoofdconducteurs en medewerkers Veiligheid & Service de afgelopen jaren fors toegenomen. In 2022 werden 180.949 boetes opgelegd aan reizigers die geen geldig vervoersbewijs hadden. In 2024 waren dat er 353.063 en dit jaar verwacht NS op circa 400.000 boetes uit te komen.

Aanpak steeds efficiënter

De stijging van het aantal boetes betekent niet per se dat steeds meer reizigers zwart rijden. NS meldt zelf dat de aanpak van zwartrijden steeds doelmatiger en efficiënter wordt door onder meer de inzet van AI. Dit najaar krijgen medewerkers Veiligheid & Service van NS in een app zelfs per trein een voorspelling te zien van het aantal reizigers zonder geldig kaartje.

Daarnaast gebruikt het het spoorbedrijf al langer AI om te voorspellen waar en wanneer reizigers zwart rijden. “Op basis van deze voorspellingen houden we controleacties op stations en op bepaalde trajecten. Denk aan 100%-ingangscontroles, zogeheten ‘stop & go-acties’ waarbij een trein op een perron wordt stilgezet en elke reiziger wordt gecontroleerd of acties met medewerkers Veiligheid & Service in burger”, meldt NS.

‘Zwartrijder vaak bron van overlast’

NS is blij dat vanaf woensdag het boetebedrag voor zwartrijden in het ov is verhoogd. “Reizen zonder geldig vervoersbewijs betekent niet alleen minder inkomsten voor NS. Deze reizigers zijn vaak ook een bron van overlast en agressie”, zegt Eelco van Asch die directeur Operatie is bij NS. “Een hogere boete gaat helpen in de strijd tegen reizigers die moedwillig zonder geldig kaartje de trein instappen. Het ov moet veilig en eerlijk zijn voor iedereen.”

NS biedt betrapte zwartrijders overigens nog wel een voordeeltje. Treinreizigers die de boete plus de prijs van de reis direct pinnen, krijgen 20 euro korting en betalen zo dus nog het oude boetebedrag.

Oude bedrag niet hoog genoeg

Voor de zomer maakte staatssecretaris Thierry Aartsen van openbaar vervoer bekend het boetebedrag te verhogen. Sinds 2016 lag dat op 50 euro. Uit een onderzoek van bureau MuConsult bleek begin dit jaar dat dit bedrag veel te laag was en werd geadviseerd het bedrag te verhogen. Zwartrijders zouden bewust het risico nemen om zwart te rijden omdat incidenteel een boete betalen goedkoper uitpakt dan elke keer de reis af te rekenen.

Aartsen schreef in een brief aan de Tweede Kamer dat zwartrijden ’hand in hand gaat met het veroorzaken van overlast voor medereizigers en ov-personeel’. “Dat is onacceptabel. Het verbeteren van de veiligheid in het openbaar vervoer is een van mijn prioriteiten. Deze maatregel is een belangrijke eerste stap.” In de nieuwe Rijksbegroting trekt het kabinet 32 miljoen euro extra uit voor veiligheid in het ov.

(c) Treinreiziger.nl / Mark Koghee