Overzicht Fraude-affaire rond OV-concessie Limburg

De OV-sector is een soap rijker: de aanbesteding van het Limburgse openbaar vervoer. De concessie heeft een waarde van ruim 2 miljard euro en is daarmee de grootste regionale OV-concessie van Nederland. Naar nu blijkt is de aanbesteding alles behalve eerlijk verlopen.

Door de affaire heeft niet alleen NS-topman Timo Huges het veld moeten ruimen, maar ook tal van andere hooggeplaatste mensen in de spoorsector, zoals bijvoorbeeld Abellio-topman Jeff Hoogeester. Ook Qbuzz/Abellio Nederland-directeur Annemarie Zuidberg-Tabak heeft haar functie moeten neerleggen, net als de financieel directeur van Qbuzz, Marc Miedema.

Verder is ook Leon Struijk, oprichter van Qbuzz, niet meer bij NS welkom. Oud-Veolia Limburg-directeur René de Beer leverde vertrouwelijke informatie aan NS. In ruil daarvoor zou hij regiodirecteur bij NS worden. Ook daardoor is een streep gezet. Volgens De Telegraaf ging ook commercieel directeur Hans Peters van NS Reizigers de fout in door een e-mail met vertrouwelijke gegevens over Arriva door te sturen naar Qbuzz. Peters heeft zover bekend nog wel zijn functie.

Een overzicht van de Limburgse aanbesteding: 

• 1-okt-2014: Veolia vreest dat NS zijn machtspositie bij de Limburgse aanbesteding zal misbruiken en stapt naar de rechter.
• 16-okt-2014: De rechter vindt dat NS niet buitengesloten hoeft te worden. Het spoorbedrijf mag gewoon meedoen met de aanbesteding.
• 3-nov-2014: De OV-bedrijven die willen meedoen hebben hun bod moeten indienen. Veolia, DB-dochter Arriva en NS-dochter Abellio doen mee.
• 24-jan-2015: De Volkskrant voorspelt dat ofwel Arriva ofwel Abellio zal winnen. De krant stelt dat Veolia geen kans maakt maar vooral NS wil dwars zitten. Veolia ontkent de stelling van de krant.
• 10-feb-2015: Abellio wint de aanbesteding, Arriva wordt tweede. Het bod van Veolia is afgekeurd. Bij concurrent Arriva ontstaat direct al twijfel: hoe kan het dat de NS-dochter zo´n scherp bod heeft ingediend? Provincie Limburg zegt dat de reiziger de grote winnaar is.
• 6-mrt-215: De signalen van machtsmisbruik door NS worden sterker. De Telegraaf heeft stukken in handen die het machtsmisbruik bevestigen. Het ACM-besluit wordt echter niet gepubliceerd omdat NS dreigt met juridische stappen tegen de waakhond.
• 28-apr-2015: Uit het niets stuurt NS opeens een persbericht waaruit blijkt dat Abellio frauduleus heeft gehandeld. De betrokken bestuurders worden geschorst. De NS-directie zegt met klem niets geweten te hebben van de fraude. De Abellio-directeur spreekt dat tegen en zegt zelfs dat de NS-top aandrong om de fraude onder de pet te houden.
• 29-apr-2015: De provincie Limburg besluit de gunning aan Abellio in te trekken. De provincie onderzoekt of de winst nu moet gaan naar Arriva of dat er een nieuwe aanbesteding moet komen. Veolia wil een nieuwe aanbesteding.
• 2-juni-2015: De provincie besluit niet opnieuw te gaan aanbesteden maar de concessie te gunnen aan Arriva.
• 3-juni-2015: De affaire ontwikkelt zich verder. Doordat NS de concessie alsnog verloren heeft, dreigt personeel over te moeten naar Arriva. Vakbond FNV is boos en zegt het vertrouwen in Timo Huges op. Reizigersorganisaties blijven dan nog achter Timo Huges staan.
• 3-juni-2015: Later op de dag wordt uiteindelijk het ACM-rapport van 6 maart gepubliceerd. Daaruit blijkt dat ook de NS-top op de hoogte was van het lekken van vertrouwelijke informatie van Veolia en Arriva aan Abellio. In de Tweede Kamer is er geschokt gereageerd. Voor Beter OV steunt Huges niet langer.
• 5-juni-2015: NS president-directeur Timo Huges stapt op, nadat de Raad van Commissarissen (Rvc) het vertrouwen in Huges heeft opgezegd. De minister van Financiën had als enig aandeelhouder van NS de RvC duidelijk gemaakt dat zijn positie onhoudbaar was. Huges krijgt geen vertrekvergoeding. Minister Dijsselbloem gaat mogelijk aangifte doen tegen Huges. Voor de ChristenUnie is het schandaal aanleiding om opnieuw een eerlijk speelveld te eisen bij aanbestedingen.