fbpx

Eurostar naar Londen loopt vast op Nederlandse grenscontrole: “We betalen €26 per passagier, in België nul”

De treinverbinding tussen Amsterdam en Londen is een ongekend succes, maar achter de schermen groeit de frustratie bij Eurostar. De vervoerder waarschuwt tegenover Treinreiziger.nl dat de groei naar Londen wordt afgeremd door een ‘onhoudbare’ situatie op Amsterdam Centraal. De vervoerder Eurostar ligt met de Nederlandse overheid overhoop over de inzet van de marechaussee en de vraag wie de rekening voor extra grenscontroles betaalt.

Honderden lege stoelen

De vervoerder wil dolgraag meer reizigers naar Londen brengen, maar botst op een muur van overheidsbeperkingen. De Koninklijke Marechaussee heeft in Amsterdam capaciteit voor 250 passagiers per trein en in Rotterdam 160. Dat staat in schril contrast met de capaciteit van de Eurostar-treinen, die plek bieden aan 900 reizigers.

De treinen rijden dus structureel met honderden lege stoelen rond, puur omdat de grenscontrole de reizigersstroom niet aankan.
Voor Matthieu Quyollet- interim-topman van Eurostar -is dit het ultieme bewijs van een bureaucratische blokkade. ‘Ons probleem is niet de vraag, het is het aanbod,’ stelt hij in een gesprek met Treinreiziger.nl. “We willen groeien, de reiziger wil mee, maar we botsen continu tegen de bureaucratische grenzen van de Nederlandse overheid aan.”

Inmiddels trekt de verbinding Amsterdam – Londen 1,5 miljoen reizigers. Eerder meldde De Telegraaf al dat dit meer is dan welke vliegmaatschappij dan ook vanaf Schiphol.

Grensbelasting

De irritatie bij Eurostar richt zich vooral op de kosten die het bedrijf moet ophoesten voor de grensbewaking: 26 euro per vertrekkende reiziger. Volgens Quyollet is dit een unieke en oneerlijke last. “We betalen nergens voor grensbewaking. Niet in het Verenigd Koninkrijk, niet aan de Franse overheid, en ook in België betalen we nul euro,” benadrukt de topman. Nederland is de enige uitzondering in het netwerk.

Eurostar wijst er bovendien op dat luchtvaartmaatschappijen geen dergelijke heffing betalen aan de Nederlandse overheid. De vervoerder wijst erop dat het al tickets verkoopt vanaf 44 euro. “Als je op zo’n ticket 26 euro moet afdragen aan veiligheid en grensbewaking, dan maak je verlies,” stelt Quyollet.

Vertraging

Overigens is medelijden met Eurostar niet nodig: het tarief van 44 euro wordt maar heel beperkt aangeboden en is in de praktijk vooral een lokkertje. Het bedrijf is dan ook financieel gezond: in 2025 boekte het bedrijf een omzet van ruim 2 miljard euro en een nettowinst van 128,5 miljoen euro.

Doordat de marechaussee de reizigersvraag bij Eurostar nauwelijks aankan, ontstaat er vertraging op het spoor. “Twee derde van de vertragingen op Amsterdam Centraal is direct te wijten aan het huidige grenscontroleproces” aldus de interim-directeur.

Te veel treinreizigers

Vanuit het kabinet klinkt een heel ander geluid. Minister Van den Brink (JenV) liet deze week in antwoord op Kamervragen van PRO weten dat Eurostar veel meer reizigers vervoert dan is afgesproken. “Het gaat gemiddeld om 450 passagiers per trein vanuit Amsterdam; een zeer ruime overschrijding ten opzichte van de afgesproken aantallen” (250, red.). Volgens de minister ontstaan de problemen juist doordat de vervoerder meer reizigers meeneemt. “Dit leidt tot problemen, zoals onder andere vertraging van treinen”.

De minister erkent dat alleen richting Eurostar kosten in rekening worden gebracht voor de grensbewaking, en bijvoorbeeld niet op luchthavens en zeehavens. “Op luchthavens en zeehavens voert de Koninklijke Marechaussee wettelijk verplichte grenscontroles uit aan de externe EU-grens; dat is een publieke taak die niet wordt doorberekend”. Hij wijst erop dat de Eurostar vanuit Nederland eerst naar België gaat, en er dus geen sprake is van EU-buitengrens. Daarom worden de kosten wel aan Eurostar doorberekend, en niet aan luchtvaartmaatschappijen.

Het kabinet verwerpt de kritiek van Kamerleden Habtamu de Hoop en Lisa Westerveld (beide PRO), die het kabinet een starre houding verwijten. Volgens de minister heeft Nederland op verzoek van Eurostar juist actief gefaciliteerd om de verbinding mogelijk te maken, “zonder dat daar een juridische verplichting toe was.”

E-gates

Het probleem bij de Marechaussee is volgens Eurostar eenvoudig op te lossen:e-gates. “E-Gates zijn niet iets heel exotisch,” zegt Quyollet. “Het bestaat op luchthaven Schiphol en ook op de stations van Brussel Zuid, Londen St. Pancras en Parijs Gare du Nord. Maar we hebben hier in Nederland twee jaar lang niets zien gebeuren.” Voor Eurostar is de rekensom simpel: “Vijf e-gates, dat is alles wat we nodig hebben om het probleem op te lossen.”

Volgens de topman is de incheckprocedure bij de e-gates niet perse sneller, maar de winst zit hem vooral één persoon toezicht houdt op meerdere e-gates. Daardoor groeit de capaciteit bij de grenscontroles en hoeven reizigers minder lang te wachten. Hoewel de Tweede Kamer onlangs instemde met de installatie van deze poortjes, blijft de uitvoering onduidelijk. Zo is niet duidelijk wanneer de poortjes komen, en wie opdraait voor de kosten. Minister Van den Brink benadrukt dat ook dat er eerst “nadere analyses” nodig zijn. Daardoor lijkt er op korte termijn geen oplossing te zijn, tot onvrede van Eurostar.

Concurrentie en ticketprijzen

In 2025 en 2026 hebben verschillende partijen aangekondigd te willen gaan concurreren met Eurostar. Quyollet reageert opvallend nuchter. Hij wijst erop dat de markt al vijftien jaar open is voor toetreders, maar dat Eurostar niet bepaalt wie er wel of niet instapt. Volgens de topman is de focus op concurrentie misplaatst zolang de fundamentele capaciteitsproblemen niet zijn opgelost. “Vaak wordt gesteld dat concurrentie zorgt voor lagere prijzen. Dat is niet correct. Meer capaciteit zorgt voor lagere prijzen. Maar als er een vervoerder bijkomt, maar de huidige capaciteit blijft beperkt, dan levert dat de reizigers niets op” stelt hij.

Quyollet beloofde dat de ticketprijzen ook zullen gaan dalen als Eurostar vaker naar Londen kan gaan rijden. “De discussie over prijzen is in essentie een discussie over capaciteit. Pas als de infrastructuur in staat is om meer reizigers te verwerken, ontstaat er ruimte voor lagere tarieven. Concurrentie is geen tovermiddel als de treinen en stations nu al aan hun limiet zitten.”

(c) Treinreiziger.nl

Abonneer
Laat het weten als er

0 Reacties
Oudste
Nieuwste