NS: ‘Het gaat niet goed’

Het gaat niet goed met de Nederlandse Spoorwegen. Dat erkent NS-topman Bert Groenewegen donderdag in een toespraak aan het personeel. Zo is de werkdruk te hoog en zijn er te weinig inkomsten. Door het personeelstekort dreigen bovendien meer treinen geschrapt te moeten worden.

Te weinig inkomsten

“We hebben momenteel te weinig reizigers, te weinig inkomsten en de werkdruk is onaanvaardbaar hoog. De buitenwereld is in korte tijd zeer kritisch op NS geworden” begon de interim-directeur zijn toespraak.

Daarna ging de hoogste baas van de spoorwegen in op het personeelstekort en de hoge werkdruk die het personeel zegt te ervaren. Het spoorbedrijf trok al eerder het boetekleed aan tijdens de cao-onderhandelingen. Dat deed de topman nu opnieuw.

De rek eruit

Groenewegen: “corona sloeg een gat in onze financiën, de overheid sprong bij maar onvoldoende – maar we hadden tegelijkertijd veel beter naar jullie moeten luisteren.”

De directeur snapt de zorgen over de werkdruk onder het NS-personeel. “De rek is eruit. Het werk drukt steeds zwaarder op een steeds kleinere groep. Met alle gevolgen van dien: instabiele roosters, onvoldoende ruimte om vrij te kunnen nemen en uitval.”

Inmiddels 2200 vacatures

Het spoorbedrijf spreekt inmiddels over 2200 vacatures. “Da’s een hoop op in totaal zo’n 20.000 banen. Collega’s vragen harder te werken is onverantwoord. Dat hoef ik jullie niet te vertellen.”

Groenewegen zei in zijn toespraak dat de gezondheid van het personeel altijd op de eerste plek komt.

Nieuwe manieren

Om de vacatures in te vullen, moet NS op zoek gaan naar nieuwe manieren, erkende de topman. “Ik ga daarover in gesprek. Met jullie, de ondernemingsraden en de bonden en ik schuw daarbij geen onderwerp.”

Als het bedrijf niet in actie komt, dreigt de dienstregeling verder versoberd te moeten worden, bovenop de treinen die de komende tijd en volgend jaar al geschrapt gaan worden. Daarom stelde Groenewegen dat er geen tijd te verliezen is.

Angst voor concurrentie

De topman herhaalde zijn angst voor concurrentie. Hij noemde de plannen van het ministerie niet te volgen. “In Groot-Brittannië wordt het opknippen teruggedraaid. In Zwitserland en Oostenrijk rijden vooral de nationale spoorwegen en ook in Frankrijk en België zijn het de nationale spoorwegen die de treinen rijden.” Groenewegen zegt in Den Haag daarom de noodklok te luiden.

Noot van de redactie: In Frankrijk is het spoorvervoer sinds 2020 opengesteld. Trenitalia is de eerste die hier op beperkte schaal gebruik van maakt. De Franse spoorwegen heeft geen exclusief recht meer, maar van serieuze concurrentie is nog geen sprake. In Oostenrijk is er concurrentie: Westbahn neemt het op tegen de ÖBB. Zwitserland heeft tal van maatschappijen, vaak inderdaad eigendom van provincies, gemeenten of de landelijke overheid.