Spoorsector: laat structuur ProRail ongewijzigd

Niemand in de spoorsector ziet nut in het wijzigen van de organisatiestructuur bij ProRail. Dat bleek woensdag tijdens een hoorzitting in de Tweede Kamer. Niet alleen ProRail zelf is tegen, maar ook NS, de regionale spoorvervoerders, goederenvervoerders en reizigersorganisaties adviseerden negatief. 

Staatssecretaris Dijksma wil de structuur van ProRail wijzigen naar aanleiding van de Fyra-enquête. Dat is opmerkelijk, want ProRail had niets te maken met het falen van de hogesnelheidstrein. Maar Dijksma vindt de wijziging toch nodig, omdat ze op die wijze meer grip op de spoorbeheerder wil krijgen. ProRail is op dit moment een BV met de staat als enig aandeelhouder. De staat kan zo ook de Raad van Commissarissen aanstellen, die toezicht moet houden op de spoorbeheerder. Dijksma wil ProRail echter onderbrengen bij Rijkswaterstaat.

NS president-directeur Rogier van Boxtel wees erop dat de Fyra-enquête adviseert om de hele marktordening opnieuw tegen het licht te houden. De directeur van NS vindt het onlogisch om vooruitlopend daarop al de structuur van ProRail te veranderen. Bovendien kan dat afleiden van de focus. Zo heeft NS de spoorbeheerder nodig bij belangrijke thema´s als de HSL, de Beneluxtrein en spoorboekloosrijden op de A2-corridor. 

Bovendien zeggen vervoerders dat een structuurswijziging afleidt van het werk dat moet gebeuren. Ze zien meer in een betere samenwerking, waarvoor een structuurwijziging niet nodig is. Van Boxtel zegt meerdere keren per week met Eringa af te spreken. Frank van Setten, die namens de regionale vervoerders verenigd in FMN aanwezig was, staat "absoluut afwijzend" tegenover de plannen van de staatssecretaris. Hij pleitte voor rust in de sector. Van Setten denkt dat een structuurswijziging niet alleen zorgt voor onrust onder personeel van ProRail, maar ook in de rest van de sector.

ProRail-topman Pier Eringa maakte de vergelijking met een patiënt. "We hebben koorts gehad, maar zijn niet doodziek. We hebben wat verhoging. Dan kom je er met paracetamol weer bovenop. Maar we zitten niet te wachten op een overijverige dokter," verklaarde hij. "De punctualiteit gaat goed, de betrouwbaarheid is toegenomen en er zijn minder infrastoringen. Het ijs is nog dun en nog niet dik genoeg voor een elfstedentocht, maar het gaat de goede kant op," vond Eringa.

Eringa erkende wel dat er nog genoeg verbeterpotentieel is. Alles wat planmatig gebeurt gaat al heel goed, maar bij ongeplande ontregelingen is volgens de topman nog een wereld te winnen. "We hebben een commandostructuur nodig, zodat het bij een verstoring direct voor iedereen duidelijk is wie aan zet is."

Ook de goederenvervoerders en de Rotterdamse Haven zien niets in een structuurwijziging. Er is juist vertrouwen in ProRail. Zo wezen de partijen erop dat Keyrail juist om die reden is opgeheven. Keyrail was de spoorbeheerder van de Betuweroute, met onder andere de Rotterdamse Haven als aandeelhouder. Keyrail heeft haar taken aan ProRail overgedragen.

Ook reizigersorganisaties zien niets in de plannen van Dijksma, net als FNV Spoor en KNV Goederen. FNV Spoor wees er nog op dat een structuurwijziging ook nadelige gevolgen heeft voor het personeel. Zo zou het pensioen erop achteruit gaan.