CDA pleit voor binnenlands hogesnelheidsnetwerk

De verkiezingen komen eraan. Op 17 maart vinden de Tweede Kamerverkiezingen plaats. Voor Treinreiziger.nl reden om net als tijdens de verkiezingen van 2017 de komende weken per partij de OV-standpunten te bespreken. Vandaag staat centraal: het CDA. Kamerlid Mustafa Amhaouch licht de standpunten toe.

Binnenlands hogesnelheidsnetwerk

Het CDA legt in het verkiezingsprogramma de focus op de binnenlandse trein: voor de ontsluiting van nieuwe regio’s om te wonen en werken moet er een binnenlands hogesnelheidsnetwerk komen. Knooppunten in het nieuwe netwerk moeten worden Breda, Utrecht, Zwolle, Groningen, Leeuwarden, Hengelo en Arnhem naast Amsterdam, Schiphol en Rotterdam.

Om de reistijd naar het noorden en oosten te verbeteren pleit het CDA voor nieuw en snel spoor. De Lelylijn moet er wat het CDA betreft komen. Amhaouch legt uit waarom: “Het CDA pleit voor een Deltaplan voor het Noorden, waar de Lelylijn een belangrijk onderdeel van is naast woningbouw en het creëren van werkgelegenheid.”

Fractiegenoot Omtzigt maakte recent wel een kanttekening.  “Ik zie dat er een heleboel politieke partijen zijn die niets liever doen dan zoveel mogelijk beloven, terwijl we ons in de diepste economische crisis bevinden. In alle eerlijkheid: het zit er op dit moment niet altijd in” zo citeerde de NOS het CDA-Kamerlid. Maar wat Amhaouch betreft geldt dat niet voor de Lelylijn en kan die investering worden terugverdiend. “Door bijvoorbeeld de Lelylijn te combineren met de grote woningopgave dient het als economische katalysator.” De partij wil dat er meer dan 100.000 woningen langs de beoogde spoorlijn worden gebouwd.

Spoor intensiever benutten

De vraag hoeveel geld het CDA beschikbaar heeft voor het OV-prioriteitenlijstje ontwijkt het Kamerlid. Wel geeft Amhaouch aan dat de prioriteit ligt om alle regio’s in Nederland beter bereikbaar te maken en dat daarin grote infrastructurele projecten passen, zoals de Lelylijn naar het noorden en een HSL naar het Oosten.

Nederland staat al bekend als één van de drukste spoorwegnetten van Europa. Wat betreft de christendemocraten moet het Nederlandse spoor nog intensiever benut worden. “De spoorinfrastructuur is relatief duur, waardoor intensief gebruik van het spoor rendabeler is. In de toekomst zou ook onderzocht moeten worden hoe het spoor een rol kan spelen in het
bevoorraden van grote steden” vindt Amhaouch.

Kort grensoverschrijdend treinverkeer

In 2019 stemde het CDA tegen een motie die voorstelde om korteafstandsvluchten te verminderen. Amhaouch legt uit waarom: “Er werd geen rekening gehouden met het capaciteitsverschil tussen vliegen en treinreizen. De motie stelde de zaak te simpel voor.” Volgens hem is het CDA niet principieel tegen vliegen, maar is de partij wel voorstander van goede alternatieven voor de luchtvaart. “Daarom wil het CDA investeren in grensoverschrijdende verbindingen tussen HSL-hubs waar een landsgrens tussen zit.”

Opvallend is dat het CDA mikt op het kort grensoverschrijdend verkeer. De partij noemt meerdere voorbeelden. “Denk daarbij aan Heerlen-Aken, Terneuzen-Gent, Eindhoven-Düsseldorf en Maastricht-Luik.” De partij stelt dat internationaal reizen met het spoor zo pas echt aantrekkelijk wordt. “Niet per se door lange lijnen naar verre Europese steden. Een goed integraal HSL-netwerk is veel efficiënter en effectiever.”

Of die bewering klopt is de vraag: het aantal reizen naar bijvoorbeeld Londen en Disneyland is substantieel toegenomen door de introductie van rechtstreekse treinen. Overstappen in het buitenland wordt door veel reizigers als drempel ervaren.

Trein naar Aken

In de hoofdrailnetconcessie heeft NS een directe intercity met Aken beloofd, zodra de infrastructuur daarvoor gereed is. Alhoewel het spoor is geëlektrificeerd en deels is aangepast is die trein er nog niet gekomen. Amhaouch: “Hoe langer je erover nadenkt, hoe gekker het is. We zijn wel in staat om snelwegen over de grenzen door te trekken, maar bij een Intercitywaardige spoorverbinding tussen grote steden aan weerszijden van de grens schieten we in de kramp. Dit moet en kan anders.”

Het CDA wijst erop in de Tweede Kamer altijd het initiatief te hebben genomen om een intercityverbinding tussen de Randstad en Aken te realiseren. “De laatste stand van zaken is dat de staatssecretaris vóór 1 april 2021 een keuzebesluit moet maken. Dit naar aanleiding van een CDA-motie.”

Gevolgschade bij vertraging

Tijdens de vorige Tweede Kamerverkiezingen in 2017 pleitte het CDA tegenover Treinreiziger.nl ervoor om vervoerders aansprakelijk te stellen voor schade door vertraging. Martijn van Helvert noemde destijds het ‘wonderlijk’ dat in het Burgerlijk Wetboek is vastgelegd dat een vervoerder nooit aansprakelijk is voor vervolgschade door vertraging. “Schadevergoeding zou een recht moeten zijn waar ook de rechter zich over moet kunnen uitspreken. De reiziger op nummer 1 zetten houdt ook in dat er een recht op schadevergoeding is. Daarom moet de wet aangepast worden” aldus Van Helvert in 2017.

Inmiddels lijkt het CDA er niet meer zo zwaar aan te tillen. “Het CDA heeft het probleem in 2017 aan de kaak gesteld. Inmiddels hebben spoorvervoerders verbeteringen doorgevoerd rond afhandelen van schade rond vertragingen” stelt Amhaouch. Het Kamerlid vindt daarom dat het Burgerlijk Wetboek nu niet meer aangepast hoeft te worden.

Voor de reiziger is er tussen 2017 en 2021 weinig veranderd, alleen het percentage vertraagde treinen is iets verbeterd. Maar als het fout gaat en bij grote vertraging wordt bijvoorbeeld een vlucht gemist, dan heeft de reiziger nauwelijks recht op compensatie. Alleen de paar euro die je voor een treinkaartje betaald hebt kun je terugvorderen.

Treinreiziger.nl heeft de acht grootste partijen (volgens de peilingwijzer van Tom Louwerse) benaderd met vragen over standpunten rond het openbaar vervoer. Dit is het eerste deel van een reeks. Alle artikelen van zowel de huidige als voorgaande verkiezingen (2017) worden gebundeld op de pagina ‘OV-Kieswijzer’.