Locov: NS span je in voor minimumdienstregeling bij stakingen – handhaaf reiskostenvergoeding
19 aug 2026 11:58
NS moet zich inspannen voor een minimumdienstregeling bij stakingen. Zolang deze er niet is mag het spoorbedrijf de reiskostenvergoeding bij spoorstakingen niet schrappen. Dat meldt het Landelijk Overleg Consumentenbelangen Openbaar Vervoer (Locov) in een advies op het voornemen van NS de vergoeding stop te zetten.
Het Locov, waarvan onder meer reizigersvereniging Rover lid is, vraagt NS zich in te spannen voor een minimumdienstregeling waarmee tijdens stakingen elk station in Nederland wordt bereikt. Een minimumdienstregeling bij stakingen kwam vorig jaar op de agenda tijdens de stakingen bij NS nadat Treinreiziger.nl-redacteur Hildebrand van Kuijeren hiervoor pleitte in een commentaar.
Stakingsregeling overbodig
Locov schrijft in het advies aan NS dat in landen Spanje, Groot-Brittannië en Italië een minimumdienstregeling is gegarandeerd terwijl er ook in België en Duitsland een beperkt aantal treinen blijft rijden. ’’Hierdoor is de hinder voor reizigers veel kleiner en is een stakingsregeling ook niet nodig’’, aldus Locov.
Na een rechterlijke uitspraak blijven er tijdens stakingen in Nederland alleen treinen rijden tussen Amsterdam Centraal en Schiphol Airport. ’’Wij zien niet in waarom reizigers, die voor essentiële voorzieningen of hun werk afhankelijk zijn van het openbaar vervoer, minder recht zouden hebben op een basisniveau van vervoer dan luchtreizigers. Een gegarandeerde minimumdienstregeling biedt naar onze overtuiging voordelen voor zowel NS als de vakbonden. Tegelijkertijd biedt het reizigers die van het ov afhankelijk zijn een garantie dat zij op hun bestemming kunnen komen.’’
Huidige vergoeding uniek maar fraudegevoelig
Zolang de minimumdienstregeling niet geregeld is, moet NS het plan laten varen om de reiskostenvergoeding bij stakingen te schrappen. NS wil van de vergoeding af omdat het verwerken van aanvragen hiervoor veel tijd kost en de regeling fraudegevoelig is. NS is het enige Europese spoorbedrijf dat een reiskostenvergoeding biedt bij stakingen. Er is ook geen verplichting voor de vergoeding die maximaal 25 euro per dag bedraagt.
Locov vindt dat reizigers ’door het eenzijdig afschaffen van de tegemoetkoming zonder alternatief worden gedupeerd’. NS houdt weliswaar de Geld Terug bij Vertraging-regeling in stand tijdens stakingen, maar die is volgens het Locov voor veel reizigers niet bruikbaar door de incheckplicht. ’’Als reizigers die zelf alternatief vervoer moeten regelen eerst langs het station moeten om in te checken, dan zijn zij nog langer onderweg. Reizigers die verder weg wonen van het station moeten kosten maken om naar het station te reizen. Als op dat moment ook het regionale openbaar vervoer staakt, dan kunnen zij zelfs het station in veel gevallen niet bereiken. Zij moeten immers eerst naar het station om in aanmerking te komen voor de vergoeding.’’
Liever geen hinder dan vergoeding
Het Locov pleit voor verbetering van de reiskostenvergoeding die lastig de doorgronden zou zijn en waarvoor veel bewijsmateriaal overlegd moet worden. ’’Een eenduidige, grotendeels automatisch afgehandelde regeling komt de snelheid en voorspelbaarheid voor reizigers ten goede. Door een dergelijke regeling kan potentieel de beschikbaarheid van de klantenservice verbeteren.’’
Maar ook een andere betere vergoedingsregeling kent volgens Locov ’al snel dezelfde beperkingen als de huidige regeling’. ’’Voor reizigers staat de tegemoetkoming vaak niet in verhouding tot de ervaren hinder. Zij zien liever dat de hinder wordt weggenomen dan dat er een vergoeding is.’’
Voormalig staatssecretaris Thierry Aartsen van openbaar vervoer zegde vorig jaar de Tweede Kamer toe om de mogelijkheden voor een minimumdienstregeling te gaan onderzoeken. Maar hij legde de bal ook bij NS. ’’Over de minimale dienstregeling ben ik wel terughoudend’’, zei Aartsen in een debat. ’’Het stakingsrecht is een fundamenteel recht. Het is aan de NS om dit te regelen.’’
Volgende staking al op 9 september
Op 9 september is een staking aangekondigd voor het gehele openbaar vervoer in Nederland. Waarschijnlijk al het treinverkeer zal deze dag 24 uur stilliggen. Voor deze staking geldt de reiskostenvergoeding van NS nog en een minimumdienstregeling voor deze staking wordt niet verwacht.
(c) Treinreiziger.nl
Heel goed om een minimumdienstregeling in te stellen! Als het in al die andere landen kan (en al zo is), moet dat bij ons toch ook kunnen.
Ja, en het geeft ook een beter beeld van hoeveel stakers en hoeveel werkwilligen er zijn. Want ik betrap me er weleens op dat ik na een staking de conducteurs eens zou willen vertellen wat ik daar van denk, maar volgens mij is de kans groot dat ze helemaal niet mee staakten.
Met meer dan 50% lid van een bond is de kans groot dat je een juiste conducteur treft. 😁
Zo ook met de machinisten. Mijn broer is machinist bij NS (standplaats Alkmaar) en die vertelde dat er bij de laatste staking ook genoeg werkwillige machinisten waren. Maar NS schrapt alles en dus krijgen die machinisten ook een dag vrij.
Tijdens de laatste staking waren er genoeg werkwillige machinisten en conducteurs (al kun je ook prima treinen rijden zonder conducteur) om een minimale dienstregeling te rijden. Het heeft mij dan als werkwillige ook enorm gestoord dat ik nauwelijks treinen kon rijden.
Om een trein te laten rijden heb je niet alleen machinisten en conducteurs nodig. Ook bijsturing personeel, bijsturing materieel, ondersteuning techniek, meldkamer sociale veiligheid en zo kan ik nog wel even doorgaan. Ook die kunnen meedoen aan acties. Als een vervoerder van te voren niet weet wie er precies gaan staken dan kunnen ze ook geen planning maken om met een minimale dienstregeling te rijden.
Wel vind ik dat als er gekozen wordt om regionaal te staken, NS de personeelsinzet daar op zou moeten kunnen aanpassen. Het doel van een regionale staking moet gericht zijn op het treinverkeer in die regio. Nu zie je bij regionale stakingen dat personeel dat wordt bijgestuurd naar treinen buiten de stakingsregio zich beroept op het niet hoeven uitvoeren van werk van iemand die staakt. Dat is een valide punt, maar daardoor rijkt het effect van de staking wel verder dan de regio. Treinen buiten de stakingsregio kunnen random uitvallen als er geen vervanging is voor een conducteur of machinist die staakt. Hopelijk zijn hierover ooit betere afspraken te maken tussen bonden en werkgevers zodat het voor de reiziger duidelijker is wat men kan verwachten.
Of je kiest voor het Belgische systeem. Je kondigt ruim van tevoren aan dat je gaat staken, waarna de NMBS aan de hand van de niet-stakers een dienstregeling gaat maken. Dat kan uiteraard zeer minimaal zijn, maar als werkwillige heb je dan wel het voordeel dat je tenminste nog iets te doen hebt. Niet iedereen heeft de behoefte om te staken, maar verplicht aanwezig zijn en helemaal niets kunnen doen is net zo frustrerend.
Nee zonder conducteur gaat niet altijd zoals op de hsl of bij een aantal rijtuigen.
Nee niet vrij, tijdens een staking en als je dienst hebt dan ben je op je standplaats aanwezig.
Iets met besmet werk ?
De meeste zien het gewoon als een vrije dag… Zelfde als vroeger op school toen er van die demonstraties hadden.
Het geeft geen beter beeld van hoeveel stakers en werkwilligen er zijn, want bij een minimumdienstregeling spreek je dus van dwang om als stakende toch iets te morten rijden, als er geen werkwillende is die de klus kan uitvoeren.
Er is nou eenmaal recht op staken, daar kan je niet omheen, wat wél kan, en een hele verbetering zou zijn, is als NS aan werkwillenden vragen om zoveel mogelijk te pendelen tussen eigen standplaats en een andere standplaats, mits daarvoor natuurlijk genoeg werkwillend personeel beschikbaar is.
Ja leuk, ik heb een trein en misschien een conducteur nu alleen nog een machinist.
En als het een lange trein is ook nog twee hc’s en de treindienstleider, bijsturing,monteurs,service medewerkers, v&s en overige kantoorpersoneel ?oh die vergeten we even.
Een trein laten rijden is niet alleen de beschikking hebben van materieel.
Een minimale dienstregeling, waarbij ieder station in Nederland nog bereikt kan worden, lijkt mij een redelijk voorstel. Ik begrijp dat werknemers van de NS of Prorail het recht hebben om te staken, maar de gevolgen voor mensen zonder alternatief vervoer zijn groot. Zij kunnen niet op hun werk, vakantieadres of bijvoorbeeld op een uitvaart komen. Daar moet ook rekening mee gehouden worden.
Daarbij komt dat het stakingswapen wel erg vaak wordt ingezet. Het zijn geen incidenten. Vaak is het ook pas kort van tevoren bekend wat de gevolgen precies zullen zijn voor de treinenloop. Daardoor hebben mensen weinig tijd om naar een oplossing te zoeken.
Op de lange termijn is het ook niet in het belang van de werknemers van de NS als reizigers te veel getroffen worden en er hierdoor mensen het openbaar vervoer de rug gaan toekeren. Met een minimale dienstregeling heeft een staking nog steeds impact. Je zult dan volle treinen krijgen, net als bij een andere verstoring van het treinverkeer. Reizigers zullen het nog steeds merken en zullen klagen, maar ze kunnen nog wel hun bestemming bereiken.
NS zit natuurlijk nogal in een lastige situatie, werknemers die niet staken mogen niet het werk van stakende werknemers overnemen, maar, dan moet er wel ten alle tijden en minimale dienstregeling zijn. Ben benieuwd hoe je dat voor elkaar krijgt…
Het lijkt me dan vooral een minimale dienstregeling voor de randstad en de rest van het land mag het dan weer uitzoeken.
Dit lijkt me onzin. NS mag een conducteur toch gewoon een dienst toewijzen? De stakers gaan toch niet bepalen wélk werk er niet wordt uitgevoerd? Wat niet mag is de staking breken door externen in te zetten of het kantoorpersoneel als conducteur in te zetten. Dus er is heel veel ruimte om gewoon een corona-dienstregeling te rijden; ik geloof nooit dat de helft van het personeel gaat staken.
In België is het volgens mij zelfs zo dat de mensen die nodig zijn voor de minimumdienstregeling niet mógen staken, net als politie en leger.
Nee waar een (politieke) wil is, is een weg. Ik zou geloof ik niet voor stakingsverbod willen pleiten maar wel de werkwilligen hun best laten doen tenminste een paar treinen of bussen te laten rijden.
NS mag niet-stakend personeel inzetten naar eigen inzicht. Wat niet mag is extra personeel inhuren.
Incorrect. Als werknemer ben je niet verplicht het werk uit te voeren van een stakende collega. Ook als je al een dienst hebt. Een werkgever mag je vragen om de inhoud van je dienst te wijzigen, maar je mag dat in dit geval weigeren.
Iemand kan werkwillig zijn (bereid om zijn/haar eigen werk te blijven doen) en tegelijk sympathisant zijn van een stakingsactie en/of het doel erachter (niet bereid om werk van stakende collega’s over te nemen).
Dit geldt trouwens overal, niet alleen bij het spoor.
Niet mogen is niet helemaal juist. Als werkwillige heb je het recht om werk te weigeren dat bestemd was voor een staker. Wel MAG je als werkwillige dit werk eventueel gewoon uitvoeren.
Volgens het artikel zou de reiskostenvergoeding nog gelden bij de staking op 9 september.
Maar NS zegt: “Vanaf 4 september kun je geen vergoeding meer krijgen voor alternatief vervoer van maximaal 25 euro per dag per persoon.”
https://www.ns.nl/uitgelicht/interessant-voor-u/vergoeding-staking.html
De regeling is nog niet goedgekeurd. Gewoon proberen dus.
Het LOCOV heeft zijn advies koud gepubliceerd of de NS haalt de stakingsregeling eruit. De beslissing was dus al genomen. 9 september ook stakingsdag vanuit de reiziger maken en massaal geld terugvragen? 😇
Noodzakelijk, doen!
De voorwaarden zijn nu net aangepast en de reiskostenvergoeding vervalt duaal vóór de staking van 9-9.
Die staking van 9 september hadden ze beter op prinsjesdag kunnen organiseren. Liefst met de maandag ervóór erbij!
De staking van 9-9 is IN HET BELANG VOOR IEDERE NEDERLANDER!!!
Er wordt namelijk gestaakt TEGEN DE ASOCIALE PLANNEN VAN DIT FLUTKABINET!!!
Laat in ieder geval treinen naar Schiphol rijden, waarbij Amsterdam NIET aangedaan dient te worden! Reizigers naar Amsterdam kunnen met de BUS!!!
Het is een landelijke OV-staking waarbij de bussen ook niet rijden. Geen goed idee.
“Geld Terug bij Vertraging-regeling in stand tijdens stakingen”? Hoe moet ik dat voor me zien?
Moet ik bij NS inchecken bij mijn beginstation, dan de reis in een taxi maken, dan uitchecken bij het eindstation en dan bij NS de taxi- en treinkosten terug vragen?
Je krijgt dan de kosten terug van de ‘treinreis’ die je op die manier afrekent, mits de taxi er meer dan een uur langer over doet dan de trein zou hebben gedaan. Daar schiet je dus niets mee op.
Volledig mee eens. De OV moet altijd beschikbaar zijn voor essentiele reizen, zoals familiezaken, manetzorg, werk, scholing, afspraken in het ziekenhuis, …. Daarom vind ik niet dat OV personeel zomaar moet kunnen staken, behalve wanneer direct de veiligheid of de werkomstandigheden (zoals zware concessiepuinhoop, zoals bij uOV) onder druk staan. Ook voor indirecte stakingen (zoals tegen de bezuinigingen op de sociale zekerheid) – hoe terecht het doel ook is – vind ik dat het niet moet kunnen.
Een minumumdienstregeling die élk station bediend is natuurlijk onhaalbaar, er is namelijk recht op staken, wat NS misschien wel goed zou doen is, voor zover mogelijk, een pendelregeling tussen de grote stations draaien met niet stakende collega’s.