Spoorsector neemt zenuwcentrum in gebruik

Vanaf deze week neemt de spoorsector gezamelijk plaats in het Operationele Controle Centrum Rail (OCCR). Vanuit het OCCR gaat de spoorsector gezamelijk de hinder van spoorincidenten te lijf. Verwacht wordt dat door de ingebruikname van het OCCR de treindienst na een verstoring sneller kan worden opgestart en het aantal vertagingsminuten zal afnemen.

Vanuit het controlecentrum moet de treindienst in verstoorde situaties worden bijgestuurd. "Tot nu toe waren spooronderdelen vooral regionaal georganiseerd. Daardoor ontbrak er soms een landelijk perspectief. In dit nieuwe controlecentrum worden alle cruciale functies op één locatie gebundeld. Dat verkort de communicatielijnen waardoor er bij verstoringen sneller en effectiever gereageerd kan worden", legt Hans Burghard, directeuer van ProRail verkeersleiding uit.

Verleden 
Voor de verzelfstandiging zaten de meeste spooronderdelen ook bij elkaar. NS woordvoerder John Krijgsman: "Toen was nog alles NS. Van Verkeersleiding tot het goederenvervoer. Door de verzelfstandiging is daar in 1995 verandering in gekomen en kreeg ieder spoorbedrijf zijn eigen locaties."
Tien jaar na de verzelfstandiging ontstond het idee voor de OCCR. Directe aanleiding was een grote computerstoring rond Utrecht, die destijds voor veel chaos zorgde. In de jaren daarna werd het plan verder uitgewerkt, en in 2008 werd het plan kleinschalig beproefd.

Samenwerking
Na 5 jaar van voorbereiding kan het zenuwcentrum deze week ingebruik genomen worden. Meer dan 300 medewerkers van verschillende bedrijven zullen vanuit het OCCR gaan werken. ProRail, NS, BAM, Structon, VolkerRail en Nedtrain zullen fysiek vertegenwoordigd zijn. Goederenvervoerders en regionale vervoerders hebben vooralsnog er voor gekozen om niet permanent aanwezig te zijn, maar alleen in noodsituaties. "Al hopen wij dat wij hen ook kunnen overtuigen om permanent deel te nemen", zegt Hans Burghard.

Alle gemakken voorzien 
Het controlecentrum is van alle gemakken voorzien. Van een enorme keuken tot bedden, en van een persruimte tot een ruimte voor videoconferenties. Dat is niet voor niets, want 24 uur per dag zal er vanuit het controlecentrum gewerkt worden. Met 79 werkplekken is het één van de grootste controlecentra van Nederland. Alleen KLM heeft op Schiphol Oost een groter control centrum.

Ontruiming
De meeste kantoren van de spoorsector bevinden zich pal naast het station of het spoor. Daarvoor is bij het OCCR bewust niet gekozen. "Mocht Utrecht Centraal ontruimd moeten worden, dan heeft dit geen gevolgen voor het OCCR." 
Wel zo handig, want onder andere het Materieel Regel Centrum (MRC) van NS verhuist naar het controlecentrum, eveneens de Verkeersleiding (voorheen Netwerkbesturing) van ProRail. Ook het nieuwe weerbureau en de calamiteitenorganisatie zullen vanuit het controlecentrum werken.

Investering
Ook over de indeling is nagedacht. TNO heeft in opdracht van de spoorsector onderzocht hoe multiteams het beste functioneren. Het zenuwcentrum heeft 16 miljoen euro gekost, maar dat is het volgens de betrokken zeker waard. Burghard: "Dankzij het OCCR kunnen we effectiever gaan werken en de overlast bij verstoringen verminderen. Dat is deze investering zeker wel waard." Partijen die willen deelnemen betalen 17.000 euro per werkplek per jaar. 

• Bekijk video Hart van Nederland

Geluidsfragment NOS

Foto's: Eerste en laatste twee foto's tonen het controlecentrum. De middelste twee foto's tonen de facaliteiten. Zoals bedden en een video conferentieruimte.